در ادوار اسلامى است . مجلّدات تفسيرى كه از او بر قرآن باقى مانده است « 4 » برابر است با آثار پركارترين دانشمندان اسلامى . عثمان يحيى در مقدمهء نصّ النصوص مرتكب اشتباهات جزئى نيز شده است ، از جمله آنكه سعيد الدين فرغانى را از شارحان فصوص و استاد وى شيخ كبير قونوى را شارح « نقش الفصوص » دانسته است شايد نسّاخ يا تذكره‌نويسان بدون غور در اين دو اثر منسوب به قونوى و فرغانى ، منشأ اشتباه عثمان يحيى شده‌اند .

--> ( 4 ) . عبر عنه ( اى الشيخ الأكبر ) صاحب العوارف ، هو بحر الحقائق . مفسّر محدث محقق امام اللغة مجد الدين در حق وى گفته است : لم يبلغنا عن احد من القوم انه بلغ في علم الشريعة و الحقيقة ما بلغ الشيخ محيى الدين ابدا ، و الذى اقوله و أحقّقه و ادين اللّه به ، ان الشيخ محيى الدين شيخ الطريقة حالا و علما و امام التحقيق حقيقة و رسما و محيى علوم العارفين فعلا و اسما اذا تغلغل فكر المرء في طرف مجده غرقت فيه خواطره ، لأنه بحر لا تكدّره الدلاء و سحاب لا تقاصره الأنواء ، كانت دعواته تخرق لسبع الطباق و تفترق بركاته فيملأ الآفاق ، و انى واصفه و هو يقينا فوق ما وصفته و ناطق بما كتبته و غالب ظنّى انى ما انصفته ابن عربى بنا بر اجازه‌اى كه به سلطان حلب داده نوشته است : و أجزت له أيضا ان يروى عنّى جميع مؤلّفاتى و من جهاتها كذا و كذا در اين اجازه كه بعضى از آثار خود را معرّفى كرده است از چهارصد و بيست ( 420 ) اثر خود اسم برده است تفسير كبير او مشتمل است بر نود و پنج ( 95 ) جلد بزرگ . تفسير صغير او كه بسبك محقّقان از مفسّران نوشته است و جنبهء تفسير آن بر تأويل آن مىچربد مشتملست بر هشت يا نه مجلّد . گويا عثمان يحيى زياده از 600 اثر از او ديده و معرفى كرده است و بنا است جميع اين به صورت كاملى چاپ شود نه چاپ افست ، برادر بزرگ بساز و بفروس بهر حال ابن عربى از عجايب أدوار و دهور است كه صدها غزالى و مولانا سنائى و عطّار و مشايخ كبار از ائمهء عرفان كه از آنان اثر علمى باقى است در مقابل درياى بيكران علم و معرفت او نمود ندارند . و اين عجب بلبل چو بگشايد دهان * مىخورد او خار را با گلستان اين نه مرغ است اين نهنگ آتش است * جمله ناخوشها به نزد وى خوش است با همهء اين اوصاف ابن عربى ولايت خود را رشحه‌يى از رشحات ولايت مطلقه و به تعبير ديگر ولايت خاصّه محمدى مىداند و در مقام بيان سرّ اختلاف فقها گويد : « نه كذلك لا بدّ ان يرفع المهدى عليه السلام ، الخلافات بين اهل . الظاهر و يجعل الاحكام المختلفة في مسألة حكما واحدا ، و هو ما في علم اللّه و يصير المذاهب مذهبا واحدا ، لشهوة الأمر على ما هو عليه في علم اللّه و ارتفاع الحجاب عن عين جسمه و قلبه ، حكما كان في زمان رسول اللّه . . . » اين مقام از براى احدى از اولياء حاصل نمىشود مگر خاتم ولايت جنة مطلقه كه خلافت آن بلا واسطه است و خليفة اللّه است .